เปิดใจ “รศ.เทียนชัย ไชยเศรษฐ” ในวันอำลา CMTE

1
101

นับตั้งแต่วันที่ 15 พฤษภาคม 2561 เป็นต้นมา ต้องถือว่าเป็นอดีตไปแล้วอย่างสมบูรณ์ สำหรับตำแหน่ง “ประธานคณะอนุกรรมการการศึกษาต่อเนื่อง สภาเทคนิคการแพทย์ของ รศ.เทียนชัย ไชยเศรษฐ ที่ตัดสินใจยื่นหนังสือลาออกต่อ รศ.ยุพา เอื้อวิจิตรอรุณ นายกสภาเทคนิคการแพทย์

รศ.เทียนชัย ไชยเศรษฐ ได้ชื่อว่าผู้ริเริ่ม บุกเบิก ทำคลอดระบบการศึกษาต่อเนื่องของวิชาชีพเทคนิคการแพทย์ หรือ CMTE มากับมือ ตั้งแต่ยังไม่มีสภาเทคนิคการแพทย์เกิดขึ้น และยังได้ฟูมฟัก เอาใจใส่ดูแลให้ระบบนี้เจริญเติบโต มีพัฒนาการ จนเติบกล้าแข็งแรงเพียงพอ ที่จะก้าวเดินต่อไปได้ด้วยตัวเอง ผ่านสิ่งที่เรียกว่า “ศูนย์การศึกษาต่อเนื่องเทคนิคการแพทย์” หรือ “ศ.น.ทนพ.

รศ.เทียนชัย กรุณาเล่าให้ “เมดเทคทูเดย์” ฟังว่า ศ.น.ทนพ. มีภารกิจสำคัญในด้านการสนับสนุนการเรียนรู้ และการให้บริการแก่ผู้ประกอบวิชาชีพเทคนิคการแพทย์ทุกคน จำนวนมากกว่าหนึ่งหมื่นคนทุกวัน และสถาบันผลิตกิจกรรมการศึกษาต่อเนื่องเทคนิคการแพทย์อีกราวร้อยแห่ง ให้มีการผลิตกิจกรรมมากเพียงพอ และมีมาตรฐาน เป็นที่พึงพอใจของผู้ประกอบวิชาชีพเทคนิคการแพทย์ มีระบบดำเนินงานในการจัดเก็บคะแนนการศึกษาต่อเนื่องฯ สะสมของแต่ละคนอย่างถูกต้องเพื่อออกใบรับรองคะแนนให้ใช้เป็นหลักฐานในการยื่นขอต่ออายุใบอนุญาต รวมทั้งการสื่อสารกับผู้ประกอบวิชาชีพเทคนิคการแพทย์และสถาบันผลิตกิจกรรมการศึกษาต่อเนื่องฯ เพื่อให้เกิดความเข้าใจอันดีต่อกันอีกด้วย

ที่ผ่านมา การจัดระบบบริหารจัดการของ ศ.น.ทนพ. สภาเทคนิคการแพทย์ ไม่ได้แบ่งงานของ ศ.น.ทนพ.เป็นฝ่ายนโยบาย และฝ่ายปฏิบัติ มีเพียงการแต่งตั้งคณะอนุกรรมการการศึกษาต่อเนื่อง ขึ้นมารับผิดชอบภารกิจทุกด้านของการศึกษาต่อเนื่อง การดำเนินงานในช่วงแรกจึงเป็นลักษณะ “built and design” คือทำไปออกแบบไป เมื่อเริ่มดำเนินงานก็พบปัญหาหน้างานที่ต้องแก้ไขปรับปรุงหลายอย่าง มีการวิเคราะห์ปัญหา อุปสรรคและแนวทางพัฒนา เสนอให้สภาเทคนิคการแพทย์อนุมัติ มีการปรับแผนดำเนินงานในปีต่อไปให้เหมาะสมยิ่งขึ้น เพื่อให้งานที่ ศ.น.ทนพ.รับผิดชอบสามารถรองรับการต่ออายุใบอนุญาตฯ รอบแรกในปี ๒๕๖๑ ได้อย่างราบรื่น ภารกิจทั้งหมดของ ศ.น.ทนพ.จึงตกอยู่บนบ่าของคณะอนุกรรมการการศึกษาต่อเนื่องอย่างไม่อาจหลีกเลี่ยงได้” รศ.เทียนชัยว่า

รศ.เทียนชัย บอกด้วยว่าการมอบภารกิจของ ศ.น.ทนพ.ให้คณะอนุกรรมการฯ ทำทั้งหมดแบบที่ผ่านมา มีปัญหาและมีความเสี่ยง เพราะคณะอนุกรรมการเป็นเพียงกลุ่มคนอาสาสมัครที่เข้ามาช่วยงาน ซึ่งแต่ละคนมีภารกิจส่วนตนมากอยู่แล้ว เมื่อมารับงานด้านปฏิบัติ เช่นการรับรองกิจกรรมและกำหนดคะแนนทั้งของสถาบันหลัก/สถาบันสมทบ และผู้ประกอบวิชาชีพเทคนิคการแพทย์ ที่ส่งหลักฐานการเข้าร่วมกิจกรรมมาให้ ศ.น.ทนพ.พิจารณาขอการรับรองและกำหนดคะแนนให้ ได้แก่ กิจกรรมย้อนหลังไปถึงวันประกาศใช้ข้อบังคับ ๑๕ ตุลาคม ๒๕๕๖ ที่รวบรวมมา และกิจกรรมที่เข้าร่วมนอกสถาบันหลัก/สถาบันสมทบ พบว่าเป็นงานหนักกว่าการพิจารณารับรองกิจกรรมและกำหนดคะแนนของสถาบันหลัก/สถาบันสมทบมาก เนื่องจากสมาชิกแต่ละคนส่งเอกสารมาหลายกิจกรรมอนุกรรมการต้องพิจารณาทีละกิจกรรมเช่นเดียวกัน ทำให้กำลังคนทำงานไม่เพียงพอที่จะทำงานเหล่านี้ จึงมีงานค้างจำนวนมาก ตลอดระยะสามปีแห่งการเริ่มต้นจึงถูกสมาชิกฯ ต่อว่าและทวงถามคะแนนของตนกันมาตลอดเวลา

นอกจากงานพิจารณาเก็บคะแนนของสมาชิกฯ ตกค้างทำไม่ทัน การที่อนุกรรมการใช้เวลาส่วนมากในการทำงานด้านปฏิบัติ ทำให้งานด้านนโยบายล่าช้าไปด้วย เช่น การร่างแนวปฏิบัติในการติดตามและประเมินสถาบันหลัก/สถาบันสมทบ ซึ่ง ศ.น.ทนพ.ต้องติดตามการดำเนินงานของแต่ละสถาบันฯ ว่าปฏิบัติถูกต้องตามที่ประกาศกำหนดไว้หรือไม่ ซึ่งอาจมีการตักเตือน แนะนำ ไปจนถึงการรายงานให้สภาเทคนิคการแพทย์พิจารณาถอดถอนการรับรองสถาบันที่ไม่ปฏิบัติตามข้อกำหนด รวมถึงการประเมินสถาบันฯ ว่าสมควรต่ออายุการรับรองตามที่ยื่นขอหรือไม่ เสนอให้สภาเทคนิคการแพทย์พิจารณา

เป้าหมายสำคัญของ CMTE คือการสนับสนุนให้ผู้อยู่ในวิชาชีพมีพฤติกรรมเรียนรู้ต่อเนื่องตลอดเวลาตามความชอบความถนัด ไม่ใช่การสอบความรู้ ต้องคำนึงความแตกต่างในระดับความรู้พื้นฐานของเขา และลักษณะงานที่เขาทำด้วย”รศ.เทียนชัยบอก และว่าในรอบห้าปีที่ผ่านมามีความพยายามแก้ไขข้อจำกัดต่างๆ เช่นเพดานคะแนนของ CMTE online การไม่คิดคะแนนให้คนที่ศึกษาหลักสูตรการบริหารจัดการ ที่ไม่มีตำแหน่งงานเป็นผู้บริหาร ได้สำเร็จเร็วบ้างช้าบ้าง ใน phase 2 รอบห้าปีต่อไปควรมีการทบทวนใหม่ทั้งหมดให้เหมาะสมยิ่งขึ้น ในด้านสถาบันผลิตกิจกรรมการศึกษาต่อเนื่องที่แบ่งเป็นประเภทสถาบันหลัก สถาบันสมทบโดยใช้ขนาด หรือศักยภาพขององค์กร พบว่าในการดำเนินการจริงผลผลิตไม่เป็นไปตามที่คาดไว้ สถาบันหลักส่วนใหญ่ไม่เป็นพี่เลี้ยงของสถาบันสมทบ และไม่รับสถาบันสมทบไว้ในการดูแล สถาบันสมทบจำนวนไม่น้อยมีผลผลิตมากกว่าสถาบันหลัก ฯลฯ ควรปรับเปลี่ยนเป็นให้มีสถาบันผลิตกิจกรรมฯ ประเภทเดียวโดยใช้การจัดระดับตามผลผลิตแทน ระดับดีอาจให้อำนาจในการตัดสินใจบางอย่าง เช่นการรับรองกิจกรรมและคิดคะแนนเองเช่นเดียวกับวิชาชีพอื่น ซึ่งเป็นการลดภาระของ ศ.น.ทนพ.ด้วย

รศ.เทียนชัย ย้ำประเด็นว่า การใช้อนุกรรมการทำงานด้านปฏิบัติทั้งหมดมีความเสี่ยง เนื่องจากคณะอนุกรรมการมีการเปลี่ยนไปตามวาระ ไม่ใช่บุคลากรประจำของ ศ.น.ทนพ. อาจเกิดปัญหาขาดความต่อเนื่องในการทำงาน เมื่อเปลี่ยนอนุกรรมการเป็นชุดใหม่ หรือมีอนุกรรมการจำนวนมากลาออก หรือไม่ปฏิบัติงานตามภารกิจให้ลุล่วง โดยสภาเทคนิคการแพทย์ไม่สามารถสั่งการ บังคับบัญชาได้เหมือนกับบุคลากรในสังกัด นอกจากปัญหาบุคลากร ระบบการบริหารจัดการภายในสภาเทคนิคการแพทย์ จำเป็นที่จะต้องสอดคล้องเกื้อหนุนกันระหว่างต้นสังกัดกับ ศ.น.ทนพ. การให้คณะอนุกรรมการดำเนินงานโดยเอกเทศ มีทั้งข้อดี ข้อเสีย ข้อดีคือ ศ.น.ทนพ.สามารถออกแบบระบบบริหารจัดการภายในให้ทันสมัยเหมาะสมกับภารกิจเป็นที่พึงพอใจของสมาชิกและผู้ใช้บริการได้ ถ้าสภาเทคนิคการแพทย์เห็นชอบและสนับสนุนเต็มที่ ศ.น.ทนพ.จะเป็นหน่วยงานที่ดีหน่วยหนึ่ง ข้อเสียคือการที่สภาเทคนิคการแพทย์ปล่อยให้ ศ.น.ทนพ.หรือหน่วยงานใดดำเนินงานโดยเอกเทศ โดยไม่มีการกำกับ ดูแล สนับสนุน ตรวจสอบ ที่เหมาะสม ในระยะยาวสภาเทคนิคการแพทย์อาจควบคุมไม่ได้ โดยเฉพาะหน่วยงานที่มีทั้งรายจ่ายและรายรับ หากไม่มีระบบบัญชีมาตรฐาน ก็อาจเกิดภาวะรัฐอิสสระภายในสภาเทคนิคการแพทย์ที่ผู้บริหารเข้าไม่ถึงได้เช่นกัน

สิ่งที่ รศ.เทียนชัย ฝากไว้ในวันที่อำลา CMTE ก็คือ เพื่อให้ ศ.น.ทนพ.เป็นหน่วยงานมาตรฐาน สภาเทคนิคการแพทย์ ควรพิจารณาจัดระบบบริหาร ศ.น.ทนพ. ให้เป็นความรับผิดชอบร่วมกันของฝ่ายบริหารสภาเทคนิคการแพทย์กับผู้บริหารและปฏิบัติงานของ ศ.น.ทนพ. รูปแบบคล้ายกับของแพทยสภา กับ ศ.น.พ. โดยมีคณะกรรมการบริหารการศึกษาต่อเนื่องเทคนิคการแพทย์ ที่ประกอบด้วยผู้บริหารสภาเทคนิคการแพทย์ ผู้ทรงคุณวุฒิที่คัดเลือกให้เหมาะสมกับภารกิจ เป็นเสมือนบอร์ดที่กำกับดูแลศ.น.ทนพ. มีอำนาจบริหารจัดการสามารถอนุมัติการดำเนินงานของ ศ.น.ทนพ.โดยทั่วไป และแก้ปัญหาหน้างานได้ทันท่วงที โดยมีผู้อำนวยการ ศ.น.ทนพ. ซึ่งเป็นผู้บริหาร ศ.น.ทนพ.เป็นกรรมการและเลขานุการชุดนี้ เพื่อเชื่อมโยงคณะกรรมการบริหารการศึกษาต่อเนื่องเทคนิคการแพทย์ กับ ศ.น.ทนพ.ไว้ด้วยกัน ทั้งนี้ ในระดับสภาเทคนิคการแพทย์ก็จำเป็นต้องแยกฝ่ายนโยบาย ได้แก่คณะกรรมการสภาเทคนิคการแพทย์ กับฝ่ายบริหาร ซึ่งมีตำแหน่งตามที่ระบุใน พรบ.แล้ว ให้ชัดเจน มีการกระจายอำนาจการทำงานเป็นระดับ จากคณะกรรมการสภาฯ ไปสู่ผู้บริหารสภาฯ ศ.น.ทนพ. และสถาบันผลิตกิจกรรมการศึกษาต่อเนื่อง ที่มีศักยภาพ

ในด้านการเงิน นอกจากรายได้ที่ได้มาจากค่าธรรมเนียมรับรองและต่ออายุการรับรองสถาบันผลิตกิจกรรมการศึกษาต่อเนื่อง ค่าธรรมเนียมการรับรองกิจกรรมและกำหนดคะแนนกิจกรรมที่สถาบันจัด รวมทั้งค่าธรรมเนียมในการขอต่ออายุใบอนุญาตประกอบวิชาชีพแล้ว ในการดำเนินการโครงการ CMTE online อาจมีการพัฒนาได้อีกหลายรูปแบบ เช่น course การเรียนออนไลน์เฉพาะเรื่อง ซึ่งสามารถบริหารจัดการแบบมืออาชีพ คือจ้างผลิตและเก็บค่าเรียนได้ เช่นเดียวกับที่ ASCP และมหาวิทยาลัยต่างประเทศดำเนินการ ซึ่งสามารถร่วมมือกับสมาคมเทคนิคการแพทย์ฯ และสถาบันการศึกษาให้ดำเนินการโดยมีผลประโยชน์ร่วมกันได้

รศ.เทียนชัย เห็นว่า ความเจริญเติบโตของวิชาชีพเทคนิคการแพทย์ จะต้องคิดถึงการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์เป็นหลัก การศึกษาต่อเนื่องโดยเฉพาะ CMTE online จึงเป็นเครื่องมือสำคัญที่สุดในยุคนี้ การที่คณะอนุกรรมการการศึกษาต่อเนื่องฯ บริหารจัดการ ศ.น.ทนพ.ในรอบ ๕ ปีแรก ได้ดำเนินการตามสามหลักการคือ PDCA cycle, TQA, และหลักธรรมาภิบาล ร่วมกับการทำงานออนไลน์แทนระบบเก่า โดยอนุกรรมการทำงานเป็นทีม ใช้การสื่อสารออนไลน์ทั้งการทำงานในภารกิจและการสื่อสารกับสมาชิกให้มีความเข้าใจตรงกัน เพื่อให้สมาชิกมีความพึงพอใจในบริการของศ.น.ทนพ. แต่ ศ.น.ทนพ.เป็นเพียงหน่วยงานย่อยในสภาเทคนิคการแพทย์ คณะอนุกรรมการก็เป็นเพียงส่วนย่อยในระบบบริหารจัดการของสภาเทคนิคการแพทย์เช่นกัน ดังนั้น ระบบบริหารจัดการและการทำงานเป็นทีมในระดับสภาฯ ที่เอื้อกับ ศ.น.ทนพ. จึงเป็นเรื่องสำคัญที่จะทำให้การศึกษาต่อเนื่องเทคนิคการแพทย์อยู่ในระดับนำของกลุ่มวิชาชีพได้หรือไม่

รศ.เทียนชัย เชื่อว่า ในยุคปัจจุบันแนวโน้มการศึกษาของโลกจะเป็นการเรียนรู้นอกห้องเรียนและใช้สื่อสารสนเทศเป็นหลัก ซึ่งสภาเทคนิคการแพทย์ต้องมีความพร้อมในการปรับตัว ถ้าสามารถปรับระบบบริหารจัดการสภาเทคนิคการแพทย์ให้สามารถดำเนินงานครอบคลุมทุกส่วนของวัตถุประสงค์ของสภาเทคนิคการแพทย์ในพรบ.วิชาชีพเทคนิคการแพทย์ก็จะทำให้เกิดการพัฒนาวิชาชีพนี้อย่างมาก

สำหรับ รศ.เทียนชัย แล้ว อายุที่วิ่งเข้าสู่วัย 70 ปีเช่นนี้ กำลังวังชาเริ่มอ่อนล้าและโรยแรง ประกอบกับได้วางรากฐานระบบการศึกษาต่อเนื่องจนมั่นคง แน่นหนา พอเพียงที่คนใหม่ๆ จะมาต่อเติมเสริมต่อให้ก้าวหน้าต่อไปได้  จึงขอนุญาตพักผ่อน ทำงานที่ตัวเองรักและชอบมากกว่า

ผมไม่ห่วงอะไร” รศ.เทียนชัยบอก เมื่อถูกถามว่าเมื่อวางมือไปแล้ว ยังเป็นห่วง CMTE หรือไม่

ไม่มีผม คนอื่นๆเขาก็ทำกันได้ คนในวิชาชีพนี้เก่ง และมีความสามารถมากอยู่แล้ว ผมเลยไม่ห่วง” รศ.เทียนชัยทิ้งท้าย ก่อนจะยิ้มอย่างมีความสุข ที่ได้ปลดภาระอันหนักอึ้งลงจากบ่าลงเสียที

1 ความคิดเห็น

  1. เดียวมีที่ทำการใหม่ อย่าลืมแวะมากินกาแฟ เลี้ยงหลานให้ลูกมันเลี้ยง
    มาช่วยกันหาตังค์ต่อไป
    กิจกรรมที่70 ยังไม่ตอบผมเลย

ทิ้งคำตอบไว้

Please enter your comment!
Please enter your name here